Hieronder vindt u informatie voor ouders van een kind met verslavingsproblemen. Tips, advies, herkenbare verhalen van andere ouders en mogelijkheden voor hulp en ondersteuning aan ouders.
Inhoud:
- Is mijn kind
verslaafd?
- problematisch gebruik
- experimenteren - Tips
- Een kind met
verslavingproblemen: de gevolgen
- contact met je kind
- je rol als ouder
- contact met de andere ouder
- contact met de andere kinderen
- contact met familie, vrienden, buren, school en kennissen
- contact met hulpverlening, politie - Verhalen van anderen
- Hulp voor ouders
Als uw kind weleens alcohol of drugs uitgeprobeert dan wil dat natuurlijk niet direct zeggen dat hij of zij direct verslaafd is. Aan verslaving gaat een proces vooraf, dat gaat niet van de één op de andere dag. De stappen in dat proces zijn grofweg:
- Kennismaking met het middel: bijv. via leeftijdgenoten die het middel gebruiken of via de media.
- Experimenteren: zelf uitproberen hoe het werkt, wat je lekker vindt, wanneer je dronken wordt bijvoorbeeld.
- Sociaal gebruik: af en toe, bij gelegenheid gebruiken, bijv. alleen op feestjes.
- Problematisch gebruik: niet alleen bij gelegenheid, en duidelijk meer dan gezond voor je is.
- Verslaving: niet meer in de hand hebben van het gebruik.
Problematisch gebruik
Wij spreken in de
verslavingszorg van problematisch gebruik wanneer het gebruik (of
gokken) niet alleen meer "voor de lol" is maar "een functie",
oftewel een reden heeft gekregen. De reden om te gebruiken kan zijn
om minder last te hebben van vervelende gevoelens zoals:
onzekerheid, boosheid, herinneringen aan een nare gebeurtenis,
ontevredenheid, verveling, verdriet enz.
Het gebruik van een middel biedt afleiding van problemen en geeft
vaak een schijngevoel van geluk. Het middel biedt dan direct
afleiding, ontspanning, troost of vergetelheid maar dat is
natuurlijk slechts een korte termijn oplossing. De reden om te
gebruiken is niet verdwenen als de roes is uitgewerkt.
Experimenteren
Bij opgroeien en volwassen
worden hoort het om dingen uit te proberen en zelf ervaringen op te
doen. Net als experimenteren met uiterlijk en seksualiteit kunnen
pubers gaan experimenteren met roken, drank en wellicht ook drugs.
Deels uit nieuwsgierigheid, deels omdat vrienden en vriendinnen het
doen. Dat hoeft geen probleem te zijn en hoeft niet slecht af te
lopen. Vaak stoppen jongeren er vanzelf weer mee omdat de interesse
verdwijnt bij het aanbreken van een nieuwe levensfase.
Zolang uw kind experimenteert is het belangrijk om het gebruik te
blijven volgen en hierover in gesprek te blijven. Maakt u zich over
het gebruik ongerust, vertel dat dan aan uw kind. Dat werkt beter
dan er fel tegenin gaan. Als ouder kun je je kind ook al
vóór de experimenteerfase voorbereiden op
experimenteren met middelen (lees meer bij Tips).
Als u niet zeker weet of uw kind nog met experimenteren bezig is of
wat u moet doen dan kunt u natuurlijk altijd contact opnemen. U
kunt bellen met een deskundige van Tactus, afdeling Preventie &
Consultancy, of met de Drugs Informatielijn. Ook kunt u een
afspraak maken om langs te komen voor een informatief gesprek met
een hulpverlener van Tactus, eventueel samen met uw partner en/of
uw kind (lees hieronder meer over de mogelijkheden voor hulp bij
Hulp voor ouders)
naar boven
Tips
Wat kunt u tijdens de experimenteerfase doen? Enkele tips:
- Als ouder is het in de eerste plaats belangrijk om op de hoogte te zijn van de werking van het middel. Met goede, objectieve informatie praat het een stuk gemakkelijker en het voorkomt dat u zich onnodig zorgen maakt.
- Ga in gesprek met uw kind over het middelengebruik, praat erover. Dit lukt het best met een open houding waarbij u het gebruik niet direct veroordeelt. Maak duidelijk dat u er meer van wilt weten en praat er op een gewone manier over, zonder dat emoties de boventoon gaan voeren. Geef duidelijk uw mening maar alleen verbieden werkt averechts. Luister ook naar de mening van uw kind, vraag verder en laat het uitspreken. Wees eerlijk over uw eigen gebruik en geef aan wat u wel en niet vindt kunnen. Bespreek in plaats van wat ongezond is, wat nodig is voor een goede gezondheid, energie en (school)prestaties. Dat is stimulerender. Voorzichtig zijn met genotmiddelen komt dan vanzelf ter sprake.
- Besef dat experimenteren en nieuwsgierigheid een gezonde fase is. Dit hoeft niet onherroepelijk slecht af te lopen.
- Blijf aandacht geven. Ook als uw adviezen in de wind worden geslagen en afspraken worden 'vergeten', blijf dan betrokken. Blijf uw mening geven, ook als die recht tegenover die van uw kind in gaat, en toon interesse. Sta toe dat vrienden over de vloer komen, zo houdt u zicht op uw kind en kunt u eventueel zelf met die vrienden over genotmiddelen praten. Uw mening, interesse en betrokkenheid geeft uw kind steun. Een jongere die zijn gang maar kan gaan, krijgt het idee dat het u niet uitmaakt wat hij doet.
- Geef regels en stel grenzen. Vaak gebruikt uw kind niet alleen maar samen met anderen, in groepsverband. Probeer afspraken te maken over de mate en momenten van gebruik. Bijvoorbeeld alleen en met mate, in het weekend, niet in combinatie met school, huiswerk, werk en verkeer. Spreek uw kind erop aan als het de regels en grenzen overschrijdt.
- Help verveling voorkomen. Gebruik kan voortkomen uit verveling. Help bij indelen van vrije tijd, stimuleer hobby's, sporten en contacten met leeftijdgenoten en doe eens iets samen. Ook al geven jongeren de indruk dat ouders vervelende hinderpalen zijn, toch blijven ze het bijna altijd leuk vinden om bepaalde dingen met hun ouders samen te doen. (bron: Trimbos infofolder "Uw kind en drugs")
Een kind met verslavingsproblemen: de gevolgen
Wanneer je kind verslavingsproblemen heeft dan heeft dat gevolgen voor je zelf als ouder op verschillende gebieden:
In het contact met je kind:
- Geen vertrouwen meer hebben, je kind liegt en bedriegt. Soms openlijk, soms heel subtiel
- Niet meer in gesprek kunnen komen met je kind, pogingen hiertoe ontaarden vaak in ruzies en onbegrip
- Verwijten maken naar je kind over dat wat hij/zij niet doet; niet meer kunnen zien wat wél goed gaat
- Steeds weer je grenzen verleggen in hoop dat je kind nu wel de afspraak nakomt
- Verantwoordelijkheid overnemen bijvoorbeeld de agenda bijhouden van het kind, afspraken afzeggen, vaak met een smoesje. Schulden betalen voor je kind om te voorkomen dat?..
- Als ouders kun je steeds meer het gevoel krijgen dat je de grip op je kind kwijt bent
Je rol als ouder:
- Teleurstelling, als ouder verwacht je dat het goed gaat met je kind niet dat hij/zij verslavingsproblemen heeft
- Twijfelen aan jezelf: heb ik het niet goed begrepen, doe ik te moeilijk, ben ik te streng, wat heb ik fout gedaan (schuld), mogelijk schaamte voor de omgeving
- Jezelf minder serieus gaan nemen: wanneer je kind de afspraken niet nakomt dan geen consequentie er aan verbinden want ?het helpt toch niet?
- Moe voelen, somber, steeds bezig zijn met je kind, niet meer kunnen genieten of ont- spannen, slecht slapen, soms ook enorm boos voelen
- Als ouder kun je de grip op jezelf kwijt raken, soms kan dat te maken hebben met je eigen verleden, je eigen persoonlijke problemen, dan komen bovenstaande punten extra hard aan.
Contact met de andere ouder:
- Onenigheid, verschil van mening over de aanpak
- Jullie kind staat centraal, er wordt nergens anders meer over gesproken of er wordt juist niet meer over gesproken, ieder leeft in zichzelf
- Geen tijd meer hebben om over zaken te praten die ook van belang zijn in jullie leven
- Geen tijd meer hebben om samen leuke dingen te doen, te ontspannen
- Wanneer er meerdere kinderen zijn dan wordt aan hen minder aandacht besteedt
- Verschillen in opvoedingstijl en de verschillende persoonlijkheden van beide ouders komen in deze situaties sterk naar voren en kunnen een druk veroorzaken op het ouderschap maar ook op de partner-relatie
Contact met de andere kinderen:
- Je kind die verslavingsproblemen heeft staat centraal, andere kinderen komen hierdoor (mogelijk) aandacht en zorg te kort
- Sfeer binnen het gezin wordt bepaald door degene die verslavingsproblemen heeft
- De onderling band tussen de kinderen is verstoord, ook hier heeft het gebruik invloed
- Bij verslavingsproblemen zie je vaak dat elk gezinslid zijn/haar eigen ?overlevingsmechanisme? in gang zet
Contact met familie, vrienden, buren, school,
kennissen:
- Vaak als ouder niet vrijuit kunnen, durven of willen spreken over je kind. ?Welke ouder is trots op een kind met verslavingsproblemen?
- Wanneer de omgeving het wel weet adviezen krijgen waarvan je het gevoel krijgt dat je als ouder gefaald hebt (de beste stuurlui staan aan wal). Dus zeg je maar niet teveel meer
- Gevaar is aanwezig dat het gezin zich meer gaat afschermen van de buitenwereld.
Contact met hulpverlening, politie:
- Gevoel beoordeeld te worden als ouder die hun kind niet aankunnen
- Idee hebben dat het meer een tegenpartij is dan mensen die met hun ervaring en kennis mee kunnen denken. Bang zijn dat zij zullen adviseren je kind ?er uit te gooien?, alsof dat maar zo kan
Verhalen van anderen
Hier kunnen ouders van kinderen met een alcohol-, drugs- of gokprobleem hun ervaringen vertellen. De namen van de schrijvers en betrokkenen worden veranderd. Wilt u uw verhaal vertellen, mail het dan naar ouderverhalen@tactus.nl
naar boven
Hulp voor ouders
Voor hulp:
- Gesprek(ken) met een hulpverlener.
U kunt een afspraak maken om langs te komen voor een informatief gesprek en evt. verdere hulp met een hulpverlener van Tactus, eventueel samen met uw partner en/of uw kind.
Zoek hiervoor de Tactus locatie het dichts bij u in de buurt. - Oudergroep
U kunt zich aanmelden voor de oudergroep bij Tactus. Deze groep bestaat uit maximaal 8 ouders met een kind met een alcohol-, drugs- of gokprobleem. Het kind hoeft niet bij Tactus in behandeling te zijn om deel te kunnen nemen aan de groep. De oudergroep is gericht op ondersteuning aan ouders en het is een plek om ervaringen delen met andere ouders.
Aanmelden kan op één van deze telefoonnummers: 053 482 76 50 of 0570 66 72 00 - LSOVD, telefonische hulpdienst.
De LSOVD is de Landelijke Stichting voor Ouders Van Drugsgebruikers. Zij hebben een telefonische hulpdienst, dagelijks van 10-22 uur. telefoonnummer: 0900 515 22 44. Of bezoek hun website: www.lsovd.nl
Voor informatie over middelen:
Voor meer informatie
over middelen kunt u bellen met:
- Deskundige van Tactus (afdeling Preventie &
Consultancy)
Omgeving Enschede, Almelo, Hengelo: 053 482 47 50
Omgeving Zutphen, Deventer, Apeldoorn: 0570 66 72 00 - Drugs Informatielijn: 0900-1995
